 |
 |

Conferencia sobre “Teatro tradicional de títeres en Japón”
|
 |

Entrega del VII premio Mariona Masgrau
19:00 en la Sala Cúpula del Teatro Campos Eliseos
"Narración de obras Kamishibai"
Agurtzane Macías (Bilbao / España)
Kamishibai, que literalmente significa "drama de papel", es una forma de contar historias que se originó en los templos budistas de Japón en el siglo XII, donde los monjes utilizaban emaki (pergaminos que combinan imágenes con texto) para alternar historias con enseñanzas morales para audiencias mayormente analfabetas. Se mantuvo como un método para contar historias durante varios siglos.
Se trata de contar una serie de 3 o 4 cuentos, tratando de interpretarlos de manera que, en todo momento, la audiencia sienta que el protagonista de la historia es el propio cuento. Se llama la atención de la gente convocándola con el hyoshigi y entre cada historia se trabaja de manera interactiva con el público. En principio parecería propio pensar que el público al que está dirigido se sitúa entre la franja desde los 4 a los 12 años, pero la experiencia indica que gente de cualquier edad se siente atraída y queda atrapada por las historias.
|
 |

“Mi querida maestra Adela Escartín”
En la madrugada del domingo 8 de agosto expiró en Madrid la legendaria actriz, directora y pedagoga Adela Escartín.
Nacida el 26 de octubre de 1913 en Gran Canaria, Adela desarrolló su formación dramática entre Madrid, París y New York. En esta última estudió con Erwin Piscator, Stella Addler, Lee Strasberg y conoció al director teatral cubano Andrés Castro, con quien vino a Cuba en 1949. Fue Adela una de las personas que colaboró en la introducción del Sistema Stanislavsky en la Isla.
Vicente Revuelta ha comentado cómo era posible observar en el desempeño de la actriz una forma distinta de la que, en general, se empleaba en los escenarios cubanos.
|
 |

"Babelartquímia.cat"
Apertura por Irene Viñal y Concha de La Casa
Presentación video de Sarah Bianchi, recuerdo de una vida
VI premio Mariona Masgrau a Vicky Morales de Aramayo (Perú) – Kusi Kusi
Es una experiencia sobre los efectos del duelo migratorio en los adolescentes recién llegados. Se realizó en un aula de acogida de un instituto de Secundaria de Cataluña. La experiencia consistió en acompañar al alumnado inmigrante recién llegado en su proceso de duelo migratorio. Ese acompañamiento se produjo a través de una actividad artística, (la construcción de un títere), situando todo el énfasis en el nivel de las emociones y, especialmente, en todo aquello referido a la afectividad.
El resultado final fueron 24 títeres, uno por cada uno de los alumnos que realizaron el proyecto.
|
 |

Entrega del VII premio Mariona Masgrau
19:00 en la Sala Cúpula del Teatro Campos Eliseos
Tere Marichal
Tere Marichal comienza a trabajar con el teatro de títeres y objetos en 1976. Escribe sus obras y construye reutilizando todo tipo de materiales desechables. Ha publicado para niños y adultos tanto teatro como narrativa. Fue productora, libretista y animadora del programa de TV "La casa de María Chuzema" y libretista del programa "Lexikon". Recibió el premio René Marquéz por su obra "Las horas de los dioses nocturnos", 2 premios Emmy por su trabajo como libretista de Lexikon, Premio en Educación Ambiental otorgado por EPA por su trabajo ambiental, entre otros. En el teatro de títeres ha trabajado sobre diversos temas como la explotación minera, el militarismo, el maltrato, la bomba atómica en Hiroshima, los problemas ambientales, la soledad, la muerte y muchos otros. En esta ocasión explora sobre el tema PASAJE. Pasaje hacia la muerte. Pasaje hacia la locura. Pasaje de ida y vuelta. Marichal presentará piezas cortas, unas niños y otras para adultos.
|
 |

Entrega del VII premio Mariona Masgrau
19:00 en la Sala Cúpula del Teatro Campos Eliseos
"La porfía ante la adversidad. ¿Resistir en el oficio o el oficio de resistir?"
Fara Madrigal (Matanzas/Cuba)
Aurore Dupin, una mujer que tuvo que cambiar su identidad femenina por una masculina para poder desarrollar sus ideales y que tropezó, por decirlo de alguna manera, con los títeres gracias al amor de su hijo que intentaba sacarla de una depresión, estas dos coincidencias la de ser mujer en 1800 y no poder ejercer como tal, y la casual o causal condición de tener un vínculo estrecho con el mundo de los títeres.
|
 |

Entrega del VII premio Mariona Masgrau
19:00 en la Sala Cúpula del Teatro Campos Eliseos
"Dora y Pelusín: mirada de una actriz"
Claudia Verdecchia (Argentina)
Esta obra tiene como objetivo la figura de Dora como una de nuestras más destacadas escritoras para niños, creadora de Pelusín y su experiencia con los tres, a partir de la investigación para la interpretación de ese rol.
|
 |

Entrega del VII premio Mariona Masgrau
19:00 en la Sala Cúpula del Teatro Campos Eliseos
"Eclipse de los dorados ancestros"
Criselda Coss
Criselda Coss titiritera mexicana que en 2007 crea Ánima Títeres, proyecto artístico enfocado a la difusión, creación de títeres y espectáculos de teatro de títeres dirigidos a todo público. Ha impartido cursos, talleres y la ponencia titulada: Eclipse de los dorados ancestros, una aproximaciónn al arte de los títeres de sombras de la República de Indonesia, de las islas de Java y Bali.
|
 |

El 19/10/2010 de 16:00 19:00 comienza el “Foro en femenino”
Y continua el 20 de 10:00 a 13:00 y de 16:00 a 18:00 y el 21 de 10 a 14:00.
Las sesiones tendrán lugar en la Casa de Cultura de Barrainkua.
Apertura por Irene Viñal y Concha de La Casa
Presentación video de Sarah Bianchi, recuerdo de una vida
VI premio Mariona Masgrau a Vicky Morales de Aramayo (Perú) – Kusi Kusi
Iragan den ekainaren 27an, “Kusi Kusi” txotxongilo antzerki taldearen antzokian, igandeko ekitaldia bukatu zenean, Concha de la Casa-k, (CDTB) Bilboko Dokumentazio Zentroko Zuzendariak Aramaiako Vicky Morales -i “Mariona Masgrau” saria eman zion, egin duen ibilbide nabarmenari erakusgarri gisa. Sari berezi hau 2007. urtean CDTBk ezarri zuen, munduan emakume txotxongilo-erabiltzaile gisa nabarmendu direnak, egin duten lanagatik, omentzeko
|
 |
CONFERENCIA
Casa de Cultura de Barrainkua (Barrainkua, 5)
Ponente: JESÚS DEL CASTILLO (CUBA)
Título: “Realización de guiones para la televisión”
Jueves 18 de Noviembre / 18:00 - Castellano
Público: Profesorado y público general - Entrada libre
350 gidoitik gora gune txikietan, non eta zuzendariak, gidoigileak eta eraikitzaileak eguneroko lana burutzen baitu.
|
 |

Casa de Cultura de Barrainkua (Barrainkua, 5)
Compañía: Teatro Social A. Trilora (Bilbao/España)
Obra: “Sentido femenino”
Miércoles 17 de Noviembre / 20:00 - Castellano
Público: A partir de 8 años Duración: 40 Minutos - Entrada libre
LA COMPAÑÍA
La Asociación Txirlora, tras treinta años de andadura, ha ido recorriendo de una u otra forma los contextos culturales y teatrales de nuestra sociedad, casi siempre en estrecha relación con la gente joven. A nivel teatral se ha dedicado a realizar programaciones, ayudar a otras compañías, apoyar festivales e incluso producir ciertas representaciones...
Hace siete años surge en el seno de la entidad la idea de crear un propio grupo de teatro con jóvenes. Así pues, tras madurar la idea y darle vueltas a cómo, desde dónde y para qué, se lanza un proyecto de teatro social que la Asociación aprueba de manera unánime.
Empezamos nuestra andadura en Octubre del año 2003 y los tres primeros meses nos centramos en buscar a las personas jóvenes que estén dispuestas a participar de manera directa en esta aventura. No primaremos el grado de conocimiento o experiencia en el mundo teatral, sino las ganas, el deseo, el querer aprender, avanzar, construir...
LA OBRA
José S. Sinisterra-ren lanak antzeztuko ditugu, “Terror y miseria” (Izua eta miseria) obratik aterata. Agertokian muturreko egoerei lotutako zenbait esperientzia, askatasunik eza, erbesteratzeak, ezkutatu beharra; eta emakumea ororen bermatzaile, beste ezkutatze batzuen, beste kezka eta larritasun batzuen metafora.
|
 |

Casa Cultura Barrainkua (Barrainkua, 5)
Ponente: Aslanoglou Ioulita (Grecia)
Obra: “The black vinyl”
Premio a la mejor presentación en el Festival de Kilkis 2010 de Grecia.
Miércoles 17 de Noviembre / 19:30 - Castellano
Público: Todos los públicos Duración: 15 Minutos – Entrada libre
Técnica: Actor y títeres sin texto.
“Cool Billy bere gelan dago, basaulkitik jaiki eta disko-jogailua piztu. Musika jotzen hasten denean, Cool Billy mundu berri batean murgiltzen da. Bere baitan bildurik dago, eskuturrak dantzan diharduen bitartean, bere buruan giro desberdin bat sortuz. Diskoa amaitzen delarik, Cool Billy bere lekura itzultzen da berriro.”
|
 |

Jesús Del Castillo y Fara Madrigal
Casa de Cultura de Barrainkua (Barrainkua, 5)
Ponente: JESÚS DEL CASTILLO (CUBA)
Título: “Técnicas de Dramaturgia”
Miércoles 17 de Noviembre / 18:00 - Castellano
Público: Profesorado y público general - Entrada libre
Haur eta helduentzako hogeita hamar lanetik gora idatzi ditu, baita TVCko “Barquito de Papel” programarako 300 gidoi baino gehiago ere. Halaber, dozena bat ipuin utzi ditu, hauetako batzuk. “Ediciones Vigías“ eta “Manitas en el suelo” aldizkarian argitaratuak izan dira, batzuk Matanzas hirian.
|
 |
Jesús del Castillo (Cuba)
Casa de Cultura de Barrainkua (Barrainkua, 5)
Martes 16 de Noviembre / De 17:00 a 21:00 - Castellano
Público: Entrada libre
Autor y dramaturgo cubano nos presentará las publicaciones realizadas y las obras premiadas en distintos cursos nacionales e internacionales.
XXIX Festival Internacional de Títeres de Bilbao
|
 |
Casa de Cultura de Barrainkua (Barrainkua, 5)
Lunes 15 de Noviembre / 19:30 a 21:30 Castellano / Abierto al público
Sarah Bianchi (Argentina)
“Jaialdiak merezi duen omenaldia egingo dio Sarah Bianchi argentinarrari. Izan ere, berrogeita hamar urtetik gora daramatza Txotxongilo Antzerkian (eta antzerkirako) lanean, dramagile, aktore, zuzendari eta artisau gisa. Gure jaialdian bera egotea Txotxongilo Antzerkigintzaren kondairaren bilakaera ezagutu ahal izateko aitzakia paregabea izango dugu. Mundu osoko hainbat taldek burututako lan ugarien berri dakienez gero, Jaialdiko “familiaren” ezinbesteko kidea izango da.
Haren esperientzia, sortzaile berrien asmo ederrekin batera, baita haien guztien artean egingo diren solasaldiak, entzule guztien eta, nola ez, Txotxongilo Antzerkiaren aberasgarri izango dira."
“Los titiritetos llevamos una vida muy andariega. Viajar como se pueda, dormir donde se pueda y comer cuando se pueda”
Sarah Bianchi
Héctor Di Mauro (Argentina)
Natural de Córdova (Argentina), Enrique Di Mauro más conocido como Quique proviene de una familia de artistas. Es sobrino de uno de los titiriteros más reconocidos a nivel mundial (Eduardo Di Mauro). Su pasión por el teatro lo llevó hace 30 años a formar la agrupación Telón, que le ha permitido vivir grandes experiencias. Entre ellas destacan el trabajo que ha realizado con niños autistas, sicóticos y campañas de salud.
Pero el trabajo que realiza Quique va más allá de llevar su espectáculo a diferentes partes del mundo y difundir esta corriente teatral. En 1982 sacó al mercado la revista “Juancito y María” que es una publicación especializada para titiriteros. Asimismo, este gran artista es promotor de uno de los festivales más importantes de Argentina que reúne cada año a más de 200 titiriteros incluyendo delegaciones extranjeras. Sobre esta corriente teatral y la labor tuvimos una amena conversación con el artista.
“Finalmente me convencí de que detrás del teatrillo, debe haber un titiritero, y si el mismo es
poeta y actor a la vez, será seguramente un gran titiritero”
Héctor Di Mauro
Dora Alonso (Cuba)
Dramaturga cubana dedicó gran parte de su vida a escribir para niños con el personaje internacionalmente conocido: Pelusín del Monte.
Nace el 22 de diciembre de 1910 en Recreo (llamado Máximo Gómez a partir de 1924), término municipal de Martí, provincia de Matanzas. Hija de Adela Pérez de Corcho Rodríguez, ama de casa, de origen campesino (nacida en Guamutas el 31 de julio de 1880), y David Alonso Fernández, criador y vendedor de ganado, de desahogada posición económica (nacido en la aldea La Rubiera, Asturias, el 21 de diciembre de 1859), le ponen por nombre Doralina de la Caridad.
Muere el 21 de marzo de 2001 a la edad de 90 años.
Alberto Media Barón - Alfin (México)
Alberto Media Barón, entrañable titiritero mejicano nos dejo el Sábado 4 Abril del Año 2009 a la edad de 60 años, Familiares, amigos y discípulos le despidieron el día 8 de este mes con un homenaje en el Centro Cultural de San Ángel, de la ciudad de México.
Alfil, como mucha gente le conocería, fue un magnífico constructor de marionetas. Pero su gran potencial artística no se quedaba ahí, las recreaciones personales que hacia como homenaje a grandes personalidades de su comunidad mostraba la calidad de un gran actor. Con una trayectoria de más de 40 años, este creador hizo incursiones en diversos terrenos artísticos alcanzando el éxito en todos ellos , cine, teatro, opera, etc. Pero obviamente su labor más destacada fue como titiritero, restaurador y coleccionista de marionetas. Se calcula que mas de 3.000. marionetas pasaron por sus manos. Formado desde pequeño en ambientes artísticos supo como nadie aprovechar todas sus experiencias; y en el taller de Albrecht Roser, compartió con otros titiriteros españoles, sus trabajos.
Su vida fue bastante tormentosa, contestataria en muchas ocasiones producía ese sentimiento de amor/odio que muchos artistas incomprendidos mantienen a lo largo de su vida. Nadie puede discutir su calidad humana, su brillante personalidad ,la bondad de sus actos, su compromiso con su cultura, destacar los homenajes a Frida Khalo, el cariño y la admiración que sentía por esa gran pintora mexicana , participando durante 20 años como "amigo vivo" en el museo de Frida Khalo.
Todos los homenajes que se den, a este gran artista serán bien merecidos ,con nosotros compartió, cursos, espectáculos la Exposición Universal del año 1992( EXP. DE SEVILLA y muchas cosas entrañables, su amistad será para muchos momentos vividos con el INOLVIDABLES.
Alfin acaparó innumerables reconocimientos y fue un magnífico representante de México en encuentros culturales variados y festivales internacionales de títeres a nivel mundial.
CONCHA DE LA CASA.
|
 |
Granadako La Guinda taldeak atzo, azaroak 12, eskaini zigun “Velo y Pluma” (Errezela eta Luma) lanaren ezaugarriek harriturik utzi zituzten ikus-entzuleak. . Besteak beste, musika, dantza eta poesiaren bitartez Al-Andalus-en garaiko emakumeen munduaren berri eman ziguten.
Hasiera bikaina, gauza guztien gainetik, ikus-entzuleak harritu nahi dituen jaialdi honetarako non, aldi berean, erakutsi nahi ditugun txotxongilo antzerkian elkartzen diren arte arlo ezberdin guztiak.
Concha de La Casa

[+ info]
Txotxongiloen Arte Dokumentazio Zentruak Bilboko Nazioarteko XXIX. Jaialdiaren aurkezpenari ekin dio gaur urtero lez, nonahiko txotxongiloen magiaz ikuslegoa bustitzearen xede nagusiarekin, marioneta eta titereen unibertso zirarragarrian murgiltzeko asmoz. Aurten lehen aldiz, ARTERIA Campos Eliseos Antzokia izango du egoitz, Barrainkua Udal Zentrua eta Bilboko kaleekin batera. Berton aurkeztuko dute aurrikusitako egitaraua jaialdiaren arduradunek, alegia, CONCHA DE LA
CASA, Jaialdiaren Zuzendaria, eta Bilboko Udalaren ordezkaritzan, JUSTO EZENARRO, Kultura Zuzendariordea.
Bilboko nazioarteko XXIX txontxongilo jaialdias
|
 |
"Arrastro Bluak" - Gar Produkzioak (Donostia)
30 min – Euskaraz – 18 hilabete-5 urte bitartean – 21/11/2010 – 12:00, 17:00 eta 18:00 –
Cúpula Aretoan - 5€
Elurrak zuritutako mendixka batean gertatzen da istorioa, han ez dago inor, isiltasunak betetzen du dena. Leku zuri honetantxe batuko dira istorioak, elkarrizketak, negar malkoak, bilaketak, galerak… eta denek utziko dute beren arrastoa. Gaua abailtzen denean mendixka egunsentiko berbera izango da, baina orain gainezka dago: ahotsak, istorioak, ibilerak, bizipenak. Gauak jolastu egingo du oroitzapenekin, istorio bakoitzaz jabetuko da, baina berriro argitzen duenean ez da ezeren arrastorik inon ageri.
|
 |
"Samsara" La Finissima (Girona)
50 min – Gaztelainaz/Katalanaz – Gazte/helduentzat – 2010/11/20 – 21:00 – Cúpula Aretoan - 6€
Obra honetan zortzi ipuin kontatzen dira, beren barruan hausnarketarako ikasbidea dakartenak. Pertsonak arkatz batekin erkatzen ditugu eta haren hantzekoak garela ulertzen dugu azkenik. Diru gosea, zoriontasunaren bilaketa, gure akatsak eta bertute-eza baliatzea, ontasuna eta gaiztakeria ditugu mintzagai.
|
 |
"Las aventuras de Gorgorito" - Maése Villarejo (Madrid)
60 min – Gaztelainaz – Guztientzat – 2010/11/20 – 12:00 eta 18:00 – Cúpula Aretoan - 5€
Hartz Beratza eta Erbitxo Gozozalea engainatzeko asmoz, Ziriaka Sorgina, papagaitxo bilakatuta, egiatan kobazulo bat besterik ez den Turroizko Etxetxoa bisitatzera gonbidatzen ditu. Gorgorito ere basapiztitxo bilakatu beharko da “Turroizko Etxetxora” heldu eta lagunen aholkuei kasu gutxi egiteagatik, sabelkoikeriak Sorginaren segadara eraman duen erbitxo litxarreroa. Baina ez da lan erraza izango Gorgorito gaixoarentzat, Ziriaka Sorginaren kobazulora iritsitakoan ezusteko galanta topatuko baitu...
|
 |
"May y Motriz" - Las Hermanas Trapp (Barcelona)
60 min – Gaztelainaz – Gazte/helduentzat – 2010/11/19 – 21:00 – Cúpula Aretoan - 6€
Max y Moritz helduentzako txotxongilo-lan bat dugu. Bertan XIX. mendeko poesia satirikoa, zuzeneango musika eta antzerkia elkartzen dira bi maletaren espazio aldakorra abiapuntutzat duen umore beltzeko mundu bat erakusteko.
|
 |
"Cuando vuelve la Luna" - Arena en los Bolsillos (Granada)
40 min -1-4 urte bitartean – 19/11/2010 – 10:15, 11:30 Euskaraz eta Gaztelainaz 17:00
Cúpula Aretoa - 5 €
SARREKAK
Teatro Campos Elíseos Antzokia (Taquillas Arteria) y Cajeros BBK
C/ Bertendona, 3 bis - 48008 Bilbao
Horarios de taquilla: 15:00 a 20:00 y los días de espectáculo una hora antes de la obra.
Descuentos con Gazte Txartela y K18
Teléfono: 944 43 86 10
cdtb@euskalnet.net
Gauaz kale hutsak ametsez betetzen dira eta ilargiak bere argia isurtzen du gure gainera.Gau horietako batean esnatu nintzen eta ilargi bete handi hura ikusirik hain liluratua
geratu nintzen non ezin izan bainuen berriro lokartu, eta orduantxe gertatu zen: ilargia
abesten hasi zen. Niretzat abesten zuen, lokartu nendin, lagun egiten zidan gauean, nire loa
zaintzen zuen…Gau hartatik aurrera zerbait aldatu zen betiko.
|
 |
"Redención: 3 monólogos para títeres y una danza" - Anima Títeres (México)
50 min – Gaztelainaz – Gazte/helduentzat – 2010/11/18 – 21:00 – Cúpula Aretoan - 6€
Txotxongiloentzako hiru bakarrizketa eta dantza bat: hona hemen hagako txotxongilo zuzenean animatuentzat eta itzaletarako bakarreko eszenaratze bat, bertan Ondonesiako Errepublikako ohiko teknika tradizionalek eta mendebaldekoek bat egiten dute. Hiru bakarrizketa hauen lotunea gizakien fede eta esperantza dugu.
|
 |
“Pueblito de Cuentos”- Teatro Tentempié (Cuba)
45 min-Gaztelainaz- 3-8 urte bitartean -2010/11/18- 10:00 eta 11:30 -Cúpula Aretoan- 5€
“Pueblito de Cuentos” (ipuinen herrixka) Sancti Spíritus-en gertatzen diren istorioak kontatzen dira.
Lurraldearen zeinua den Gallo (Oilarra) agertzen da, Maravilla eta Pelusín, urte luze hauetan haien ondoan ibili diren pertsonaiak. Amaitzeko “El Gato Currutaco” lana eskainiko digute, elkarbizitza eta begirunerako gonbidapena.
|
 |
"Urrun erreinua" - El Tenderete (Bilbao)
55 min - Gaztelainaz - 3-8 urte bitartean - 2010/11/16 - 10:00 eta 11:30 - Cúpula Aretoan -5€
Gertuko Erresuman ezagutzen diren erresuma guztietan gertatzen dena gertatzen da: printzea emazte bila dabil, gorteko jendea azpijokoan dabil eta erreginak konortea galtzen du. Aitzitik, Urruneko Erresuman Iris eta Lila zoriontsu bizi dira, auzokideen arazoetatik aparte.
|
 |
“El Soldadito de Plomo”- Vessel Teatre (Bulgaria)
55 min - Gaztelainaz - 3-8 urte bitartean - 2010/11/16 - 10:00 eta 11:30 - Cúpula Aretoan -5€
Andersen-ek sortutaki pertsonaiak patuaren esku geratzen dira indar ikusezin horrek bultzatzen ditu nobide desberdinak hartzera. Bidean gainditu beharreko hainbat oztopo jarriko dielarik. ¿Zertarako? Beren amatsen zati bat betetzeko. Guk, gizakiok, bezala.
|
 |
"Historia con guantes de marineros y piratas" El Teatro (Argentina)
30 min-Castellano-30 min-Euskera - 3-7 urte bitartean
2010/11/15 - 10:00 eta 11:30 - Cúpula Aretoan - 5€
Txotxongilolaria ikus-entzuleekin mintzatzen da antzokiaren aurrean. Panpinak erakusten ditu, berauek nola erabili, eta txotxongiloak jarduten hasten dira erretaularen aurrean, gero atzean jarraitzen dute. Mariak arrisku bat du zelatan. Ez dago zertan kezkaturik, haren senargaia eta ikus-entzule ttipiak bertan daude-eta.
|
 |
"Aitona Matías" Teatro Nu (Igualada)
50 min – Euskaraz – Guztientzat – 2010/11/14 – 12:00 eta 18:00 – Cúpula Aretoan - 5 €
Noraren aitona oroimena galduz doa aspalditik. Oroitzapenetan zehar egiten duen bidaia batean, Nora saiatuko da aurkitzen zer egin dezakeen aitonari laguntzeko. Neskato baten eta beraren aitonari buruzko istorio honek oroitu beharraz, ikasi nahiaz eta sortzeko gaitasunaz egiten digu berba.
|
 |
"Arlequín Vagabundo buscando a la Luna Llena" Viva Opera Circus (Italia)
50 min – Gaztelainaz – Gazte/helduentzat – 2010/11/13 – 21:00 – Cúpula Aretoan - 6 €
Arlekin ilargiaren bila, guduan hildako bere adiskide Matamoros-i egindako promesa bete nahian. Amets, utopia baten bila dabilelarik abentura ugari biziko ditu, on eta txar. Ilbetea ez da izando boterea, festa, maitasuna, heriotza… Eta bai, ordea, beti beste zerbaiten bila bizitzea, bizirik irautea.
|
 |
"Jugando con Alicia" Lluerna Teatre (Valencia)
50 min – Gaztelainaz – Guztientzat – 2010/11/13 – 12:00 eta 18:00 – Cúpula Aretoan - 5 €
Libertimendu kloretsua Aliziaren munduaren inguruan. Antzerki proposamen honetan antzezleek eta txotxongiloek parte hartzen dute, erakutsiko digutelarik zein xelebre eta absurduak diren Bihotzetako Erreginaren gauzak, Untxiaren presaldiak eta bere obsesioa edonora garaiz heltzeko, Kapelagile Eroaren arau eta solasaldi ulergaitzak.
|
 |
INAUGURAZIO OFIZIALA
"Velo y Pluma" La Guinda (Granada)
70 min – Gaztelainaz – Gazte/helduentzat – 2010/11/12 – 21:00 – Cúpula Aretoan - 6 €
Proposamena hau Al-andalus-eko emakume ikasien hitzarekiko topaketatik dator, baita haien egileen nortasun xarmangarritik. Gauzak honela, helburua nahasketa homogeneo bat litzateke: poesiaren interpretazioa flamenkotik abiatuta eta flamenkoaren interpretazioa poesiatik abiatuta. Bien arteko lotura konpasak asmo dramatikoak eta hitzak emango lukete
|
 |
INAUGURAZIO OFIZIALA
Negua hurbiltzen ari, munduko bazter hauetan egunak beti eta laburragoak. Txontxongiloak berriro heldu dira eta haiekin batera mundu osoko txontxongilorariak. Haiei esker iribarre batekin lo egin ahal izango dugu.
PDF descargatu
|
 |
"Pause" Txirlora teatro social (Euskal Herria)
2009/11/20 Castellano. 65 min. Todos Públicos. 21:00 Plaza Indautxu. Espectáculo de calle.
Ihesi doan emakume bat, harrapatzen dutena. Sutara bidali aurretik eskainiko zaio gune eta denbora apur bat zer nahi duen galde diezaion bere buruari, bere benetako desirak zeintzuk diren.
Eta hauxe izango da askatasunera edo heriotzara eramango duen gauza bakarra. Handik aurrera pertsonai ilara bat agertuko zaigu begi aurrean, ikuskizun sinboliko, ironiko edo metaforiko gisa.
Egiazkoak bezain alegiazkoak diren pertsonaien ilara bat, burutik, gogotik, bihotzetik, gorputzetik eta sortuko direnak.
|
 |
"Pinotxo" Antzezkizuna ginol taldea (Euskal Herria)
2009/11/20 Euskaraz. 60 min. 4-12 urte bitartean. 10:00 eta 11:30 El Carmen Aretoan.
Maese Antoniok hitz egiten duen egur puska bat aurkitu eta Geppetto zurginari oparitzen dio, honek panpina bat egin dezan. Pinotxo (panpinaren izena) ume bat bezalakoa izango da: hitz egiten, eta ibiltzen badaki. Geppettok eskolara bidali nahi du baina Pinotxo abenturaz abentura ibiliko da eta eskolarako bidean galduko da.
|
 |
"Benjamín el viajero" Colectivo humo (Navarra)
2009/11/19 Gaztelaniaz. 55 min. 4-8 urte bitartean. 10:00 eta 11:30 El Carmen Aretoan.
Benjamin Bar Jonas judutar bidaiari ospetsu bat izan zen, Marco Polok baino 100 urte lehenago ibilaldi luze eta sakon bat burutu zuena Mediterraneo itsasoan barrena. Abdelatif igeltsero magrebtarra dugu. Berriro ere Mediterraneo kultura ezberdinen elkarbizitza irudikatzen duen metafora izango da, bidaiak berak bizitzaren ibilbidea gogorarazten digularik.
|
 |
"Azken portua" Dejabu panpin laborategiak (Euskal Herria)"
2009/11/18 Euskaraz. 50 min. 3-9 urte bitartean. 10:00 eta 11:30 El Carmen Aretoan.
Itsasoa eta haren inguruan sortzen diren ipuin eta istorioak ardatz hartuta, amesteko beharrari buruz mintzo da sortu dugun lan berria. Antzerkia eta txotxongiloak nahasten dituen ikuskizun berezia.
Bilboko Nazioarteko XXVIII Txontxongilo Jaialdia
|
 |
Conferencia, demostración. "Muñecos en la red, un retablo en la pantalla" por Manuel Román.
17/11/2009 19:00 horas. Lugar: Casa de Cultura Barrainkua.
Zibilizazio, garai eta kultura guztietan jendeak panpina bizidunak izan ditu lagun. Gaur egungo munduan sarea hedabide eta komunikabide berria dugu. Sortzaile berri askok interneten zabalduko dituzten eduki zehatzak sortuz jarduten dute lanean.
Hitzaldi honetan kameraren aurrean lan egin ahal izateko panpina batek izan behar dituen ezaugarriak aztertzen ditut, bide batez hedabide honetarako lan egiten duten joera eta sortzaile ugarientzako ibilbide bat proposatzen dudalarik.
Bilboko Nazioarteko XXVIII Txontxongilo Jaialdia
|
 |
"El pez de plata". Adalett y sus títeres (Cuba)
2009/11/17 Gaztelaniaz. 60 min. 3-8 urte bitartean. 10:00 eta 11:30 El Carmen Aretoan.
Egun batez nekazari batek magikoa gertatuko den arraintxo bat harrapatzeko fortuna izango du. Honek, errekara berriro botaz gero, haren desioak beteko dituela agintzen dio. Laborariak tratua pozik onartzen du, baina emazteari kontatu egingo dio eta honek egoeraz baliatu nahi izango du. Azkenean, arraintxoak emaztearen gehiegizko handinahia zigortuko ditu.
Bilboko Nazioarteko XXVIII Txontxongilo Jaialdia
|
 |
"Cyrano" Gorakada (Euskal Herria)
2009/11/16 Euskaraz. 50 min. 6-12 urte bitartean. 10:00 eta 11:30 El Carmen Aretoan
Cyrano maitasun istorioa da. Ezinezko maitasunaren istorioa. Gorputzaren eta arimaren huts-beteez mintzo da. Itsusi eta sentibera, eder eta ergel... sentitzeaz. Istorio poetikoa da. Askatasun aldarria. Handi eta txikien bihotzak hunkituko dituena.
|
 |
"Jogni, sueños: Lorca y Goya..." AMA teatro (España/Italia)
2009/11/15 Gaztelaniaz/Italieraz. 60 min. 20:00 Bilbo-Rock Aretoan.
Ikuskizun elebidun honek-gaztelaniaz & italieraz- Antonio Tabucchi-ren Ametsen ametsak liburuko bi ipuin taularatzen ditu, berau delarik italiar egilearen lan nagusi eta berezienetako bat. Testuan Federico García Lorcaren poemak ere (Bodas de Sangre, Poeta en Nueva York, Román de Tamarit liburuetakoak) sartu dira, baita Siri Hustvedt idazle iparramerikarraren Zergatik Goya? lanaren zatiak ere. Ikuskizunaren hasieran Anda jaleo abestia kantatzen dute zuzenean.
|
 |
"El pozo de los mil demonios" La cartelera (México)
2009/11/15 Gaztelaniaz. 60 min. 12:00 eta 18:00 El Carmen Aretoan.
Obra honetan drama hasten da Chamuco-k, lehorteko Deabruari eramateko asmoz, Jacinta neskatxari txarroa lapurtzen dionean. Deabruak bere adatsa ureztatzeko behar du ura, honek ematen baitio indar eta boterea, nahiz eta beste guztia erabat ihartu. Bizitza dugun uraren garrantziaz mintzo da, baita haren zaindu beharraz ere. "Gure txarrotxoa lapurtzen badigute, hil egingo gara" dio sehaska kantak.
|
 |
"Ray en concierto" Filendouce (Perú-Francia)
Del 14 al 22/11/2009 Sin Texto. 15-20 min. Todos públicos. Plaza Indautxu, Plaza Nueva y Plaza Moyua. Espectáculo de calle.
"Ray" (txotxongiloa) egin dituen bidai ugarietako batean ezagutu zuen arima bikiaren bila dabil.
Oroitminak jota, ikus-entzuleen artean aurkitzen saiatzen da, amodiozko hiru kanta abestuz.
Pausarteetan ikuslearen arreta erakarriko du, hariko txotxongilo baten ilusioak, itxaropenak eta tristurak beldurrik gabe agertuz.
|
 |
2009/11/14 Gaztelaniaz. 65 min. 12 urtetik gora. 20:00 Bilbo-Rock Aretoan
Ekoizpen hau Claude Cahun eta Marcel Moore-ren (Lucy Schowb eta Suzanna Malherbe-ren goitizenak) surrealista frantziarren historian eta Jersey irlaren okupazio garaian berauek nazien kontra burutu zuten erresistentzia kanpainia harrigarian oinarrituta dago.
Cahun eta Moore-ren bizitzak heroien bidaia bat bezala jarrai daiteke eta ikuskizun honek bidaia horren berri ematen digu, artearen eta aldaketa politico-sozialaren arteko harremanak aztertuz.
|
 |
"Eta askoz gehiago gara..." Lehen 100 emakume txotxongiloen aurkezpena.
2009/11/13an 2009/11/15eko 14:00ak arte iraungo duen foroa inauguratuko da, Barrainkuako Kultur Etxean izando da. Ostiralean saioa 18:00etatik 20:00etara izando da, larunbatean 12:00etatik 14:00etara eta 17:00etatik 19:etara; eta, azkenik, igandean, foroaren barnean, Mariona Masgrau V. saria emango da 21:15ean.
|
 |
Bilboko Txotxongilo Arteetako Dokumentazio Zentrotik atseginez gonbidatzen zaitugu Jaialdiaren inaugurazio ofizialera.
Ekitaldi honetan The windged cranes talde ingelesak "The soldier with no name" ikuskizuna eskainiko du eta, ondoren, Mariona Masgrau 5 saria banatuko da.
Ekitaldia 2009ko azaroaren 14an izango da, 20:00etan, Bilbao-Rock aretoan.
Mila esker anitz etortzeagatik.
|
 |
|
 |
Adiskideok,
Bilboko Txotxongilo Dokumentazio Zentroak
2009. urterako antolatu dituen ekitaldien
egutegia.
Bertan, "Txotxongiloa eta animazio
zinema" izenburupean ospatuko
den Bilboko XXVIII. Nazioarteko Txotxongilo
Jaialdiaz aparte, honakoak antolatuko
ditugu: "Txotxongiloak Femeninoan"
sailaren hirugarren nazioarteko Topaketak;
Haur Dramaturgiako VI. Lehiaketa Iberoamerikarra.;
Kartel edo afitzen II. Lehiaketa;
Objektuekiko Animaziozko Zine Laburraren
I. Lehiaketara.
Ondoren deialdien datak helarazten dizkizuegu:
| |
·
Haur eta Gazteen Dramaturgiako
VI. Lehiaketa Iberoamerikarra.
lanak ekartzeko epea: uztailaren 19tik
apirilaren. 19ra. Epaimahaiaren ebazpena
Liburuaren egunean, 2009ko apirilaren
23an. Descargar
bases.
· Kartel edo Afitzen lehiaketa.
lanak emateko epea: otsailaren
20tik maiatzaren 20ra. Epaimahaiaren ebazpena:
2009ko ekainaren 1ean. Descargar
bases.
· Objektuekiko Animaziozko
Zine Laburraren I. Lehiaketara. Lanak
ekaretzeko epea: maiatzaren 4tik
abuztuaren 4ra. Epaimahaiaren ebazpena:
2009ko irailaren 7an. Descargar
bases.
· Bilboko XXVIII. Nazioarteko
Txotxongilo Jaialdia. 2009ko
azaroaren 13tik azaroaren 21era. Proposamenak
jasotzea: urtarrilaren 20tik maiatzaren
20ra. Descargar
ficha de inscripción.
· "Txotxongiloak Femeninoan"
Nazioarteko Topaketa. 2009ko
ekainaren 23an. Proposamenak jasotzea:
martxoaren 8tik 23ra. Descargar
ficha de inscripción.
|
Deialdi bakoitzeko oinariak eta izen emateko
fitxak gure webgunean: www.pantzerki.com
Txirlora Elkarteak espero guk bezala zuek
ere gozatuko duzuela burutzen ari garen jarduera
guztiez.
Concha de la Casa , Zuzendaria
|
 |

Bilboko
Txotxongilo Arteetako Dokumentazio Zentroak
Antzerki Liburuko Aretoaren IX. Ekitaldian parte
hartuko du. Aurten Caceresen izango da, 2008ko
abenduaren 11tik 13ra.
Abenduaren 12an 12:00etan Txirlora Elkartearen
nobedadeak oro aurkeztuko dira, eta egun berean
12:30ean, Concha de la Casak Arbolé-ren
nobedadeak aurkeztuko ditu. |
 |

Huckleberry Finn. Ultramarino de
Lucas
|
Ultramarinos
de Lucas taldeak Unescok baloredun haur
antzerkirako ezarritako "Cambia el
Cuento" I. saria jaso du "Huckleberry
Finn" lanarein.
Juan López Berzal, Luis Orna eta
Juan Monedero zentro honen lagun handiak
dira. Eta antzina "Jul ¿Qué
te ha pasado?" ikuskizuna sustatu
genuen, aurrerantzean burutuko zituzten
lanen aitzandiri garrantzitsua.
Talde serio honen profesionaltasuna dela-eta
behin baino gehiagotan zoriondu ditugu,
haien ibilbideari pozik jarraitzen geniola,
beti ere haur antzerkigintzarekin erakutsi
duten konpromisoa.Bejondeiola talde osoari!
|
"Cambia
el cuento" (ipuina aldatu) sari ematearen
oroigarria.
|
 |

El Tenorio. Pepe Otal
|
"La
creación de Pepe Otal" erakusketa
arrakasta handi batekin amaitu da.
Kantabria, Logroño eta Iruñatik
etorri dira taldeak erakustaldi hau ikustera,
hala nola zenbait eskola eta unibertsitatetakoak.
Erakustaldiaren amaierarekin
batera ixten ditugu behingoz Bilboko
XXVII. Nazioarteko Txotxongilo Jaialdiaren
ekitaldiak, baina jarduerak antolatzen
jarraituko dugu XXVIII.a hasi arte.
|
|
 |

Mariona Masgrau III. Sariaren banaketa.
Penny Francis..
|
Asteburuan
gure aretoak eder eta dotore apaindu dira.
"El Carmen" aretoan Antzezkizuna-ren
"Ipuin Lapurra" eta Teatro de
Formas Animadas delakoaren "Mamulengo"
eskaini genituen ostiralean eta larunbatean
hurrenez hurren, eta Bilborock aretoan
Bambalina Teatre-ren “Kraft”,
LaEnanaNaranja-ren “Inmundo, doblador
de barrotes” eta Panta Rhei-ren
estreinaldi zoragarri bat: “¡Corre
Payasa, corre!”, ostiralean, larunbatean
eta igandean hurrenez hurren.
Ostiralean, Bambalina Teatroaren emanaldiaren
ostean III. Mariona Masgrau Saria Penny
Francis-i eman zitzaion. Kazetari ingeles
honek Puppet Center of London, Aimations
aldizkaria eta Londreseko txotxongilo
jaialdia sortu zituen.
Barrainkuako kultur etxean “Txotxongiloak
femeninoan” izeneko bigarren topaketa
nazioartekoa izan zen.
Espero dezagun datorren urtean ere ikusle
eta parte hartzaileen aldetik gure jarduera
eta ekitaldi guztiek aurten izan duten
harrera berbera izatea.
Eta 2009koa gogoan dugula, jaialdiak oihala
ixten du!
|
|
 |
Laster arte diotsegu geure hizlariei. Hitzaldi
bana eskaini digute Jose Bolorino-k eta Fernando
Cid lucas-ek. Lehenak txotxongiloan interneten
izan du hizpide, bere esperientzia propioa Titerenet-en
baliatuz eta bigarrenak Txotxongilo antzerkia
Japonian. Biak ala biak oso didaktikoak izan dira
eta egoera horien gaineko ikuspegi berriak eskaini
dizkigute.
Jose Bolorino-ren hitzaldiaren ondoren, omenaldi
txiki bat eskaini genion, batez ere internet eta
Titerenet-en bitartez txotxongiloak zabaltzeko
egindako lanagatik. Azken honek hamar urte bete
ditu. Zorionak!

Jose Bolorino eta Concha de la Casa Joseri
ohorezko aipamena emateko unean.
|
Fernando
Cid Lucas
|

“La creación de Pepe Otal”
(Pepe Otalen sorlana) izeneko erakustaldira
Concha de la Casak gidatutako bisitaldia.
|
“La
creación de Pepe Otal” (Pepe
Otalen sorlana) izeneko erakustaldira
Concha de la Casak gidatutako bisitaldia.
|
|
Zenbait
ikastaro ere izan ditugu eta Kantabriako Unibertsitateko
Irakasle Eskolako ikasleak izan dira bertan,
Iria Roibas eta Ana Lía Zamorano-rekin
eskularruz erabiltzen diren goma-aparrezko txotxongiloak
egiten, eta berauek karakterizatzeko oinarriak
ikasten.
|

Kantabriako
Unibertsitateko ikasleek ostegunean, azaroak
13, egindako txotxongiloak
|
Kantabriako
Unibertsitateko ikasleek ostegunean, azaroak
13
|

Goma-aparra
lantzeko tailerra
|
Goma-aparra
lantzeko beste tailer bat
|

Kantabriako
Unibertsitateko ikasleek ostegunean, azaroak
13, egindako txotxongiloak
|
Kantabriako
Unibertsitateko ikasleek ostegunean, azaroak
13
|
|
| |
 |
|
Jaialdiaren lehen asteburua bi ikastaro ezin ederragorekin
amaitzen da. Antoine Basteirok manipulazio jardunaldi
bat eman zuen, eta Iria Roibas-ek goma-aparra
lantzeko tailerra. Poz-pozik gaude hemen egon
zaretelako eta luze gabe antzokietan ikustea espero
dugu!
|

Goma-aparra
lantzeko tailerra
|
Goma-aparra
lantzeko tailerra
|
|

Lantze
tailerrerako materialak |

Iria Roibas-ek eginiko burua |

Iria Roibas-ek eginiko txotxongiloak |
 |
Jaialdia
hasi da! Gaur hasiko gara Antoine Basterok
Barrainkuan dugun egoitzan emango duen Ikastaroarekin
(txotxongilo manipulazioa), eta bihar, azaroak
8, hasiera ofiziala emango diogu jaialdiari,
Bilborock aretoan (Mesedeko Nasa 1ean) “Show
de los Grumildos” ikuskizunarekin. 18:00etatik
23:00etara. Zain gaituzue bertan!

|
 |
Pepe
Ota-en erakusketarekin batera, Barrainkuako
Kultur Etxean ditugun beste guneetako batean
“Mamulengo” Brasilgo Herri Antzerkiko
txotxongiloei buruzko erakusketa bat dugu.
Txotxongilo teknika honek Brasilgo folklorean
behin eta berriro agertzen diren pertsonaiak
erabiltzen ditu, herio, Joao Redondo eta Emakume
Negartia , besteak beste.
Hau ere 2008ko azaroaren 21era arte ikus dezakezue,
astelehenetik ostiralera arte, 9:00etatik
14:00etara eta 14:00etatik 21:00etara Kultur
Etxean (Barrainkua kalea, 5, Bilbon)
|
 |
|
Carlos
López, Concha de la Casa, Iñaki
López de Aguileta y Koldo Vio.
Urriaren
27an 12:00etan aurtengo jaialdiaren
aurkezpena egin zen prentsaurreko batean,
bertan Don Iñaki López
de Aguiletak Bilboko Udaleko Kultur
Saileko zuzendariak, Concha de la Casak,
jaialdiko zuzendariak, Koldo Viok, antolatzaile
taldekoak eta Carlos Lopezek, erakusketaren
arduradunak, parte hartu zutelarik.
Aurtengo egitaraua aurkeztu zen, web
honetan bertan kontsulta daitekeena
dagoeneko, eta girotzeko “Circo
Loco” (Zirko zoro) aren antzezpen
txiki bat izan zen, Pepe Otalen Txotxongilo
Tailerreko Elkarteak burutua, erakusketaren
arduradun.
|
|
"
Pepe Otal-en Sortze lana” erakusketa.
Ezkerretatik eskuinetara “Tenorioa”,
“Rigoletto” eta “Zurezko
Ipuina” |
Carlos
Lopez eta Carlos Codina (Litus) en “Zirko
Zoroa”. |
|
Gogorarazi nahi dizuegu erakusketa 2008ko azaroaren
21era arte ikus dezakezuela 9:00etatik 14:00etara
eta 14:00etatik 21:00etara Kultur Etxean (Barrainkua
kalea, 5, Bilbon).
|
 |
 |
Gurbildotarrek Bilborrock hartuko dute!
Larunbatetik –hilak 8- asteazkenera
–hilak 12-, “El Show de
los Grumildos” delakoa ikusi ahal
izango dugu; izaki liluragarri hauek
benetako mundutik hartutako pertsonaiak
dira, haien tratamenduan zentsurarik
eza, begirunea eta samurtasun handia
nahasten direlarik.
Erakusketa honetan automatak agertzen
dira, hots, baliabide mekanikoen bitartez
eta txotxongilolari erabiltzailerik
gabe mugitzen diren txotxongiloak.
Banakako hainbat eszena erakusten dira.
|
| |
|
|
 |
|
| Mexikar
emakume txotxongilolarien lehen topaketan, uztailaren
14an, Mariona Masgrau II. Saria Vixky Ruano
Maistrari eman zitzaion. Lerro hauen gainean
Concha de la Casa, Vicky Ruano eta Elvia Mante.
|
|
Pantzerkiko (Espainia) Zuzendariak eman zuen
irudia Ortuellako (Bizkaia) Txemi Novoak egina
da. Hurekin Elvia Mante, XV. Jaialdiko (Festibaúl)
Zuzendaria.
|
|
Elvia Mante-k eta Vésar Tavera-k, XV.
Jaialdiko Zuzendariek, plaka bat ematen zioten
Concha de la Casari txotxongiloen artea eta,
bai Espainian bai Latin Amerikan, emakume txotxongilolarien
lana balioesteko egin duen bide eredugarria
sariztatzeko.
|
|
Uztailaren 14tik 16ra bitartean Mexikar Historiaren
Museoan izan zen Mexikar emakume txotxongilolarien
I. Topaketan txotxongilo antzerkigintzako maistra
handiek hartu zuten parte, Blanca Herrera eta
Rosita García Espinal, besteak beste.
|
|
César Tavera eta Elvia Mante, organizadores
del XV. Jaialdiaren (Festibaúl) eta Emakume
Txotxongilolarien I. Topaketaren antolatzaileak,
baita Txotxongiloen Etxearen kudeatzaileak ere.
Bertan Monterrey-ko Jaialdi paregabe honetatik
pasatzen diren konpainia eta taldeek maitekiro
oparitutako antzerki pertsonaiak oro gordetzen
dituzte.
Monterrey, Mexiko, 2008ko uztaila
|
|
Hiru egun hauetan hogeitik gora emakume txotxongilolarik
beren txostenak aurkeztu zituzten. Haietan lanbidea
nola burutzen duten, beren lanak nola garatzen
dituzten azaltzen dute, baita goraipatu ere
txotxongiloei dieten amodioa, beren bizitzetako
gorabeherak, jarraitu beharreko bideak eta,
batez ere, eginkizun honetako ibilbide nekoso
honetan laguntzen dieten guztiei dieten maitasuna.
Eta gauza guztien gainetik, lanbide honetan
onartuak eta ezagutuak izateagatik sentitzen
duten poza.
Amaitzeko Elvia Mantek eta Concha de la Casak
dei bat egiten diete txotxongilo antzerkigintzan
dabiltzanei, eta bereziki arlo honetan diharduten
emakumeei beren laguntza eman dezaten 2009an
Charleville Mezieres-en egin behar den aurkezpena
burutzen.
|
| |
|
|
 |
|
Bera ezagutzeko zori handiak gehien maite ditudan
liburuetako bat eskuratzeko aukera eman zidan:
“Eskularru edo zorroko txotxongiloak nola
erabili” alegia. Bertan emakume honek
maisuki erakusten digu urratsez urrats eskularru
edo zorroko antzerkigintzaren nondik norakoak.
1970ean Mexikon argitaratu zen. Bere lanaren
erakusgai eder honek Txotxongilo teknika honen
erabilpena aurkezten du.
"Vicky Ruano" zenbait herrialdek gonbidatu
dute hitzaldiak eman edo bere liburuak aurkez
ditzan. Mexikon bertan, bere jaioterrian, zenbait
telebista saio egin zituen eta berrogei urtetik
gora eman zituen txotxongilo antzerkigintza
zabaltzen lanean aritu zen erakunde guztietan.
Concha
de la Casa
|
|
Behin, Mexiko hirian eskularru edo zorroko
panpinak irakaskuntzan erabiltzeari buruzko
ene eskola amaitutakoan, adin ertaineko maistra-ikasle
bat hurbildu zitzaidan eta hauxe galdetu zidan:
-Utziko didazu, mesedez, ikusten nola dagoen
eginda panpinaren gorputza?
-Ez du gorputzik, erantzun nion, nire besoa
beste gorputzik ez du.
-Eta ahoa? Nola mugi dezake? –galdetu
zidan-.
-Ez du ahoa mugitzen, erantzun nion amultsuki.
Beste galderarik egin gabe, panpina hartu eta
arretaz do egiten diot, saiatuz eta ikusten
nola panpinak hartua zuen bizitza ene eskuetan
haren begien aurrean.
Maiz nire klaseetan gertatu eta gertatzen zaizkidan
honen antzeko hamaika pasadizo konta nitzake
Vicky
Ruano
|
Argibide gehiagorik: http://idnmexico.blogspot.com |
|
|
 |
|
| Bilboko
Txotxongilo Arteetako Dokumentazio Zentroa (Pantzerki)
Txotxongiloak Femeninoan II. Topaketan parte
hartzeko proposamenak ari da biltzen.
Proposamen hauek izan daitezke ordu beteko txostenak,
hamabost minutuko adierazpenak eta gai honetan
oinarritutako ikuskizunak.
Zeure proposamena bidali aurretik nondik norakoak
ikus ditzazun, hementxe duzu “Txotxongiloak
Femeninoan” foroaren aurkezpeneko testua,
Bilboko XXVI. Nazioarteko Txotxongilo Jaialdiaren
barruan egin zena, Jaialdi berareneta Pantzerkiren
zuzendari Concha de la Casaren eskutik.
|
|
Orduan
foro honen berri eman genuen, baita esan ere
interneten bidez segitu ahal izango zela. Gaur
egun ere foro hau zabalik dago oraindik parte
hartu nahi duten guztientzat, emakumeen ikuspegitik
eginiko txotxongilo antzerkiari buruzko gaiak
trukatze aldera.
Emakume txotxongilolaria baldin bazara pasa
zaitez huts egin gabe forotik, eta gizona bazara,
berdin.
Pantzerki
|
|
|
 |
|
2007ko azaroaren 15, 16 eta 17an, Barrainkuako
Kultur Etxeko hitzaldi-aretoan "Txotxongiloak
Femeninoan" lehen topaketa burutu zen .
Foro honetara gonbidatu zintuztegun, txotxongilolariaren
lanbideaz hausnarketa egiteko asmotan, beti ere
emakumeen ikuspegitik, emakume txotxongilolariaren
ikuspegitik, alegia.
Topaketa honen helburua hauxe zen: besteak beste,
emakume askorena ere baden lanbide honen gaineko
ikuspegi, pentsamolde, sentipen eta bizipen anitz
batzea, eta horrekin guztiarekin errealitatearen
azterketa bat egitea.s, y realizar con ello un
análisis de la realidad.
|
|
Aurrera
segitu aurretik, eskertu nahi genizkizueke Topaketa
honetara etortzeko aurkeztu dituzuen eskaerak,
300etik gora, denbora eta diru faltaz erantzun
eta kudeatu gabe geratu direnak. Gauzak horrela,
eta aurtengo lehen ekitaldi honek izan duen arrakasta
ikusita, ekitaldiaren baliabideak handitzen ahaleginduko
gara datorren urterako, eskaerak ere jasoz eta
aurten sor daitezkeen gai berriak zehaztuz.
Eskerrik anitz zuen interesagatik eta espero dugu
parte hartuko duzuela on-line foroan.
Ondoren
topaketaren azken saioaren ondoren, partehartzaileen
artean erredaktatutako ondorioak aurkeztuko
ditugu.
Gaur, 2007ko azaroaren 17an, Bilbon,
Barrainkua 7an, eta hilaren 15-16-17 egunetan
bildurik egon ostean, lehen topaketa honetan
“Txotxongilo Antzerkiko” emakume
profesionalaren lana bere alor desberdin
guztietan (erabilpena, eraikuntza, dramaturgia,
etab.) aztertzeko asmoz parte izan dugunoi,
eta gainerako emakume sortzaile batzuen
historiaren bitartez egin diren beste zenbait
hausnarketa batzuei esker, honako gauzak
behar ditugula bururatu zaigu:
1,Hutsune hau bete dadila behingoz.
2.Gure garaikideak beren rol artistikoan
ezagutzea, beraiengan geure burua ere ezagut
dezagun eta beren erreferenteak gure lan
propioetan sar ditzagun.
3. Beste batzuekin gure eskarmentua partekatzea,
komunikabide sare organikoak sortuz, hala
nola, esaterako, foro hau, bidea elkarrekin
eta enfrentamendurik gabe egiteko xedearekin.
4. Txotxongiloaren atzean oinarrizko hamar
hitz topatu dugula agerian uztea:
1.Bakardadea
2.Elkartasuna
3.Egiazaletasuna
4.Sintesia
5.Ametsa
6.Xalotasuna
7.Seriotasuna (etika)
8.Isiltasuna (entzuteko eta onartzeko
gaitasuna)
9.”Saudade” (“Falta
den norbaiten/zerbaiten presentzia”
esan nahi duen hitz portugesa)
10.Batzea (antzinako arte honen inguruan
dauden emakume profesional guztiak) |
5.Informazioa zabaltzea |
Pantzerki |
|
|
 |
|
| Programatutako
tailerrez gain, gainontzeko beste zenbait tailer
burutu dira eskolako ume eta unibertsitateko ikasleen
taldeetarako, bai Barrainkuako Kultur Etxean,
bai interesatuen ikastetxeetan bertan.
Talde hauek paperezko antzerki-tailerrak burutu
dituzte Ana Laura Barrosekin; baita txotxongiloak
ere Ana Lía Zamoranorekin paper eta kartoizko
zenbait material baliaturik.
|
|
|
|
|
 |
|
Azaroaren
14an, asteazkenarekin, Mariona Masgrau-ren“El
Despertar de los Sentidos” (Zentzumenen
atzartzea) proiektatu ondoren, “Txotxongiloak
Femeninoan” ekitaldiko lehen saria eskaini
zen, kasu honetan, eta omenaldi gisa, Mariona
Masgrau-ri.
Txema Oleagak, semearen izenean, Anastasi Rinos
eta Toni Rumbau-ri eman zien zeramikazko irudia.
Ekitaldi hunkigarri honen ondoren La Tía
Helena txotxongilo taldeak “Astronomoa”
lana antzeztu zuen.
|
Txema
Oleaga, Concha de la Casa, Toni Rumbau eta Anastasi
Rinos.
Sari ematea. |

"Grinen atzartzea” |
"Astronomoa” Helena
Millán
|
Sari banaketen agurra.
|
Hona
hemen omenaldian Toni Rumbau-k eskainitako hitzaldia.
Mariona
Masgrau Saria
Concha maitea eta gaionontzeko adiskideok,
Atseginez heldu naiz, Anastasi Rinos-ekin
batera, Mariona Masgrau-ri emandako Mariona
Masgrau saria jasotzera. Berak ezin jaso
dezakeenez, logikoa da senide edo lagunik
hurkoenek jasotzea. Hemen egon beharko liratekeen
asko falta dira, Marionaren adiskide eta
bidaideak, lagun minak eta familiakoak.
Baina nik uste dut desagertutako pertsona
bati egindako omenaldian, bera, Mariona
dela nabarmenki agertu behar dena eta ez
beste inor. Eta huts egite hauek lortzen
baldin badute haren lekua bere izatez betetzea,
pozik sentituko gara bihotzaren zolatik.
Horra gure benetako saria.
Kontua horixe baita: txotxongilo eta ikuskizun
berezi eta pertsonalen sortzaile izan zen
Mariona artistaren irudia goraipatzea. Izan
ere, hauxe izan zen, nire irudikoz, haren
ezaugarri nagusia: burutzen zituen lanak
bere-bereak zituen eta jende aurrean aurkezten
zituenean, arrisku handi bat hartzen zuen,
beren egiazko nortasuna ezkutuan gorde barik
agertzera ausartzen diren artista guztiek
bezalaxe. Obra bakoitza hutsartera salto
egitea bezalako zerbait zen, abentura harrigarri
bat, bai besteentzat, bai berarentzat ere.
Ausardia urrundik zetorren. La Fanfarra-ren
hasierako lanetan ere aurki ditzakegu jadanik
etorri edo jariotasun honen zantzuak. Nik
uste dut Eugenio, taldearen lehen garaiko
hirugarrena, ados egongo dela esatean Mariona
izan zela La Fanfarra-ren motor artistiko
eta sortzaile nagusia taldearen lehen urteetan.
Berak egiten zituen txotxongiloak eta, ondorioz,
ikuskizunaren hazpegi formalak aukeratzen
zituen. Gero Eugenio eta biok alboetatik
sartzen ginen eta azken ukituak ematen genizkien,
baina hastapena, oinarria, Marionak egina
zegoen jadanik aldez aurretik. Ikusi ahal
izan nituen neure begiekin nola ateratzen
ziren haren eskuetatik geroago zenbait lanetan
La Fanfarra-ren eszenatokiak beteko zituzten
pertsonaiak, aurpegiak, figurak, gorputzak,
eskuak eta soinekoak.
Geroago, konpainia handitu zenean eta nork
bere bidetik jarraitzea erabaki zuenean,
Marionak buru-belarri ekin zion sortzeari,
urtero-urtero obra berri bat aurkezten zuelarik.
Agian bere obrarik pertsonalena den Magadalena-rekin
hasi zen, bertan lehenengo aldiz geroagoko
lanaren lerro nagusiak ezarri zituelarik.
Intimismoa, barne ahotsa zalantzakorrak,
sentipen sakonak eta bakardadearen zirrara
gogorra, irudi txundigarriak, are kezkagarriak
batzuetan, hunkitzeko ahalmen handia zuten
objektu sinbolikoak, urradurak eta ia-ia
deitoratzerik ez. Alde honetatik esan beharra
dago Mariona oso emakume gogorra izan zela,
eta sentimentalismoei itzuri bazitzaien
ere, ez zuen sentimenduetatik ihes egiten.
Beldurrik gabe egin zion aurre bizitzari.
Bere-berea zuen beste ezaugarri bat askatasuna
dugu: libre sentitzea, ezeren edo inoren
menpe jarri gabe. Denok dakigunez, hori
garestia da eta Marionak larrutik ordainduko
zuen, Pepe Otalek ordaindu zuen bezalaxe,
askatasuna banderatzat izan zuen eta usa
honetan ere bertan behera utzi gaituen beste
txotxongilolari bat. Haren bidea ez zen
betiko bide jorratua, gizalegeak, gehienen
gustu estandarrek eta dagokigun agintariak
baimentzen digutena. Arrosak ez baina arantzak
ziren nagusi haren bide hartan. Baina horrelakorik
gertatzen denean artea zorrozten da eta
sortzen diren lanek dizdiz egiten dute originaltasunez
gainezka. Horrelakoak izan ziren Marionaren
lanak beraren azken garaian: originalak
eta distiratsuak. Polemikoak ere bai, ez
baitzegoen guztien gustuak asetzeko prest.
Menderakaitzak, basatiak batzuetan, eta
ausartak beti.
Horregatik irizten diot ezin egokiago Concha
de la Casa-ren ekimenari, Mariona Masgrau
saria sortzeari, alegia. Eta lehenengo aldi
honetan Marionari berari emateari zilegi
eta esker oneko ekintza deritzogu. Helburua
gure ondoan apaltasunez baina ausardiaz
lan egin zuen artista baten bizitza eta
lana goraipatzea da; Espainian ez ezik,
Argentinan eta Brasilen ere miretsia izan
zena (hementxe zituen bere zaletu gehienak
eta sutsuenak). Haren izpiritu libre horrek
harritzen eta liluratzen zituen itsasoaz
beste aldekoak. Haren ikuskizunak ez ziren
batere otzanak eta horrek, zalantzarik gabe,
Ameriketako ikusleak zur eta lur uzten zituen,
baina era berean gogoko izaten zuten.
Hortaz, Concha de la Casa-ren ekimen honekin
bat nator guztiz eta, bide batez, eskertu
nahi diot omendutako artistaren lagun hurko
eta senideen partetik, ekitaldi sinboliko
baina egiazko hau, haren obra eta ibilbidea
goraipatzeko balioko duena. Utzi berri gaituenak
gure gogoan bizirik iraun dezan modu bat
da. Luzaro bizi bedi Mariona Masgrau saria!
Toni Rumbau
Honakoek ere izenpetzen dute testu hau:
Octavi Rumbau Masgrauk, Eugenio Navarrok,
Pili Gálvezek, José Mecherok.
|
|
|
|
 |
|
Bilborock
Aretoan Mariona Masgrauren bideoak proiektatzeko
asmoa dugu. “Magdalena”rekin hasiko
gara eta ondoren “Constantine” emango
dugu, eta gaur gauean zikloari amaiera emango
diogu “Grinen Atzartzea”rekin. Bideoa
amaitu ondoren, “La Tía Helena”
txotxongilo taldeak “El Astrónomo”
izeneko bere obraren zati bat eskainiko digu eta
geroago “Txotxongiloak Femeninoan”
I. Saria emango dute, ekitaldi honetan Mariona
Masgrauren omenez.
Pantzerki |
|
|
|
 |
|
| Jaialdiaren
lehen asteburuan (azaroak 10 eta 11), teatro emanaldiek
Puppy (Guggenheim ondoan) eta Tapeliako (Uribitarte
pasealekua) plazak alaitu dituzte, bi konpainiaren
eskutik, hots: Soriako Juan Catalina eta Kolonbiako
Granito Cafecito.
Granito Cafecito honek beste emanaldi bihotz-barnekoago
bat ere eskaini zigun Barrainkuako Kultur Etxean.
|
 |
 |
Pantzerki
|
|
|
 |
|
| Larunbatean,
azaroak 10, hasiera eman genion geure jaialdiari
Bilborock aretoan, Valeria Guglietti-ren (Argentina)
“No toquen mis manos” (Ez ukitu nire
eskuak) lan ederrarekin, txotxongilo eta itzaletatako.
Asteburu berean Bilborock eta El Carmen aretoetan
Panta Rhei (Euskal Herria) eta El Grillo (Kordoba)
taldeek “Txintxilipurdi Erregea” eta
“El Soldadito de plomo” (Berunezko
soldadua) lanak eskaini zituzten hurrenez hurren.Ez
huts egin hasi berria den jaialdi honetako gainontzeko
antzezpenak eta ekitaldiak! |
|
Pantzerki
|
|
|
 |
2007ko
urriaren 29tik azaroaren 23ra arte Barrainkuako
Kultur Etxean (Barrainkua, 5 . Bilbao), Jesús
Atienza-ren "Hariak,ametsak, itzalak eta
emakumeak" erakusketa ikustera joan ahal
izango zarete.
Bilboko
XXVI. Nazioarteko Txotxongilo Jaialdiaren
kariaz, eta aurtengo ekitaldirako hautatu
duen goiburuaz (“Txotxongiloak
femeninoan”) baliaturik, erakusketa
honen bitartez Txotxongiloen mundua
eta unibertsoa honen existentzia ahalbidetzen
duten emakume txotxongilolariak omendu
nahi nituzke.
Jesús Martinez Atienza.
|
Pantzerki
|
|
|
 |
|
“Txotxongiloak
Femeninoan” izeneko lehen topaketaren kariaz
(Mariona Masgrau-ri Omenaldia) XXVI. BNTxJan zehar
sortu dugun lehen foroari emango diogu hasiera gaur.
Txotxongilo antzerkiaren eme izaeraz hausnarketa,
solas, eta elkarrekin mintzatzeko une bat da. Foro
telematiko hau zabalik egongo da Jaialdiaren azken
egunera arte. Orduan zuen ekarpen guztien ondorioak
bildu eta eztabaidatuko dira.
Denok animatu nahi zaituztegu bertan parte hartzera,
planteatzen diren gaien gaineko zuen ideiak eta
iritziak han plazaratzeko; edota zeuei interesa
dakizkizuekeen beste batzuk iradokitzeko.
Forora esteka honen bitartez sar zaitezkete: Forora
joan.
Pantzerki |
|
|
|
 |
| |
Todas las imágenes e información
son propiedad de Pantzerki y/o sus autores.
No está permitida su reproducción pública en
ningún medio sin el previo consentimiento de su propietario.
|
|